Description
Էնզիմ պրոտեազան (Protease) ամենատարածված և կարևոր էնզիմն է ժամանակակից լվացքի միջոցներում։
Ֆիզիկական հատկություններ
– Հանդես է գալիս բաց դեղնավուն կամ շագանակագույն հեղուկի կամ հատուկ պատված (էնկապսուլացված) գունավոր հատիկների տեսքով։
– Լավ լուծվում է ջրում։
– Ունի թույլ, բնորոշ «սպիտակուցային» հոտ։
– Բարդ տարածական կառուցվածքով սպիտակուցային մոլեկուլ է։
Քիմիական հատկություններ
– Պրոտեազայի հիմնական դերն է պրոտեոլիզը։ Այն քայքայում է սպիտակուցների երկար շղթաները (պեպտիդային կապերը) մինչև կարճ պեպտիդների և ամինաթթուների, որոնք հեշտությամբ լուծվում են ջրում։
– Ազդում է միայն սպիտակուցների վրա։
Ջերմակայունություն. Ամենաարդյունավետն է 30– 50 °C ջերմաստիճանում։ Բարձր ջերմաստիճանում ( 60°C – ից բարձր) էնզիմը քայքայվում է։
– Լավագույնս աշխատում է հիմնային միջավայրում ( pH 8– 10․5), ինչը համապատասխանում է լվացող միջոցներին։
Անվտանգության նորմեր
– Ինչպես բոլոր էնզիմները, փոշի վիճակում շնչելիս կարող է առաջացնել շնչառական զգայունություն կամ ալերգիա։ Այդ պատճառով արտադրության մեջ օգտագործվում են հատիկավորված կամ հեղուկ ձևերը։
– Խտանյութի երկարատև շփումը կարող է գրգռել մաշկը (քանի որ այն կարող է սկսել քայքայել մաշկի մակերեսային սպիտակուցները)։
Պահպանման պայմաններ
– Խստիվ խորհուրդ է տրվում պահել զով և չոր տեղում (+5 °C ից +25 °C)։ Տաքացումը բերում է ակտիվության կորստի։
– Պահել ամուր փակված տարաներում՝ պաշտպանելով խոնավությունից։
– Չի կարելի պահել ուժեղ օքսիդիչների (քլորային սպիտակեցնողների) հետ, քանի որ դրանք քայքայում են սպիտակուցային կառուցվածքը։
Կիրառման ոլորտներ
– Լվացքի միջոցներ. Սպիտակուցային բծերի (արյուն, խոտ, ձու, կաթնամթերք, միս, քրտինք) հեռացման համար։
– Աման լվացող միջոցներ. Չորացած սպիտակուցային կեղտի (ձվի մնացորդներ, մսի հյութ) արդյունավետ մաքրման համար։
– Բժշկություն. Վիրահատական գործիքների մաքրման լուծույթների մեջ և որոշ դեղամիջոցներում՝ մարսողությունը բարելավելու համար։
– Սննդի արդյունաբերություն. Մսի փափկեցման և գարեջրի թափանցիկության բարձրացման համար։
