Описание
Քլորակիրը (Bleaching Powder / Կալցիումի հիպոքլորիտի խառնուրդ, Ca(OCl)Cl) ուժեղ օքսիդիչ և ախտահանիչ նյութ է, որը ստացվում է հանգած կրի վրա քլոր գազի ազդեցությամբ։
Ֆիզիկական հատկություններ
– Սպիտակ կամ բաց մոխրագույն փոշի, երբեմն փոքր գնդիկների տեսքով։
— Լուծվում է ջրում (առաջացնում է պղտոր լուծույթ՝ «քլորակրի կաթ»):
– Ունի քլորի խիստ սուր և բնորոշ հոտ։
– Օդից արագ կլանում է խոնավությունը, ինչը բերում է նյութի քայքայման և ակտիվ քլորի կորստի։
– Խտություն. Մոտ 2.35 գ/սմ3:
Քիմիական հատկություններ
Բանաձև. Ca(OCl)Cl (կամ CaCl2, Ca(ClO)2 և Ca(OH)2– ի բարդ խառնուրդ):
— Հզոր օքսիդիչ է։ Ոչնչացնում է բակտերիաները, վիրուսները և քայքայում գունավոր պիգմենտները։
— Օդում ածխաթթու գազի և խոնավության ազդեցությամբ դանդաղ քայքայվում է՝ անջատելով քլոր.
Ca(OCl)2 + CO2 + H2O = CaCO3 + 2HClO (որը հետո անջատում է ատոմար թթվածին):
– Թթուների հետ շփվելիս ակնթարթորեն անջատում է թունավոր քլոր գազ.
Ca(OCl)2 + 4HCl = CaCl2 + 2H2O + 2Cl2
Անվտանգության նորմեր
— Խիստ ագրեսիվ է, առաջացնում է այրվածքներ և գրգռվածություն։ Աշխատելիս պարտադիր կրել ռետինե ձեռնոցներ և ակնոցներ։
– Փոշին և քլորի գոլորշիները վնասում են շնչուղիները։ Օգտագործել շնչադիմակ։
Հրդեհավտանգություն. Ինքն իրեն չի այրվում, բայց որպես ուժեղ օքսիդիչ՝ կարող է առաջացնել օրգանական նյութերի (յուղեր, թուղթ) բռնկում։
— Մաշկի վրա թափվելիս լվանալ առատ ջրով, աչքի դեպքում՝ անմիջապես դիմել բժշկի։
Պահպանման պայմաններ
– Պահել հերմետիկ փակված պլաստիկե (HDPE) պարկերում կամ մետաղական տակառներում։Զով, մութ, չոր և շատ լավ օդափոխվող պահեստում։
Արև. Խստիվ պաշտպանել արևի ուղիղ ճառագայթներից և տաքացումից (ջերմության տակ քայքայումն արագանում է)։
— Չպահել թթուների, դյուրավառ նյութերի և վերականգնիչների կողքին։
Կիրառման ոլորտներ
– Ախտահանում. Հասարակական վայրերի, սանհանգույցների, կոյուղիների և աղբամանների մանրէազերծում։
– Ջրի մաքրում. Խմելու ջրի և լողավազանների քլորացում։
– Սպիտակեցում. Թղթի զանգվածի և բամբակյա գործվածքների սպիտակեցում արդյունաբերության մեջ։
– Բժշկություն. Տարածքների և վարակված իրերի ախտահանում (հատկապես վարակիչ հիվանդությունների օջախներում)։
– Անասնապահություն. Գոմերի և անասնաշենքերի սանիտարական մշակում։
